Η νοτιοαφρικανή δικαστής Ναβί Πιλάι, 85 ετών και φετινή λαuréα του βραβείου Νόμπελ Ειρήνης, σηκώθηκε χθες Σάββατο μπροστά στον κόσμο για να κατηγορήσει ακατάσχετα τις κυρώσεις που η Ουάσιγκτον έκλεισε ώρες μόλις μετά την ανακήρυξή της. Συμμετέχοντας μέσω βιντεοσύνδεσης από τη Νυρεμβέργη στη Γερμανία, σε εκδήλωση του Κέντρου Νόμπελ για την Ειρήνη στο Όσλο, η απώλεια της εξουσίας της δίκης την έκανε φωνή αυθεντίας.

«Υπάρχει πολύ μεγάλη ένταση κι ανησυχία όσον αφορά τη συνέχιση της ύπαρξης των διεθνών δικαστηρίων, ειδικά του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου στη Χάγη», τόνισε η νομικός με ρίζες στη Σρι Λάνκα. «Το σημαντικότερο είναι ότι οι κυρώσεις ανακοινώθηκαν από μια χώρα εναντίον δικαστών εξαιτίας αποφάσεων που έλαβαν. Αυτό είναι ανήκουστο, απαράδεκτο», πρόσθεσε με σιδήρινη βεβαιότητα, στιγμή που η τιμητική διάκριση υπέρ του διεθνούς δικαίου φαίνεται να σαρώνεται από κάθε πλευρά.

Η κ. Πιλάι δεν ήταν αγνώστη στις αντιδράσεις. Ως πρόεδρος ανεξάρτητης επιτροπής του ΟΗΕ, την περασμένη χρονιά είχε κατηγορήσει απευθείας το Ισραήλ για γενοκτονία στη Λωρίδα της Γάζας — θέση που της κόστισε την οργή της ισραηλινής κυβέρνησης και την ιδιαιτέρως καταδίκη της βράβευσής της. Εν ώ τω, η Ουάσιγκτον απάντησε με ανακοίνωση νέων, σκληρών κυρώσεων εναντίον του ΔΠΔ, του πυλώνα του διεθνούς συστήματος δικαιοσύνης.

Για το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, τα μέτρα αυτά αντανακλούν την «ανάγκη υπεράσπισης της αμερικανικής εθνικής κυριαρχίας και των πολιτών (των ΗΠΑ) έναντι της απειλής που αντιπροσωπεύει το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο». Ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο πήγε πέρα: «Θέλουν περισσότερη εξουσία και τη θέλουν σε βάρος μας», δήλωσε, χαρακτηρίζοντας το ΔΠΔ «κακοποιό» δικαστήριο.

Οι κυρώσεις, όταν τεθούν σε εφαρμογή, θα απαγορεύσουν οποιαδήποτε χρηματοοικονομική συναλλαγή με το ΔΠΔ, στοχεύοντας να στερήσουν τους «πόρους» του και να το αφήσουν ανίκανο «να δρα». Δεν τίθενται πάντως άμεσα σε ισχύ. Η διοίκηση Τραμπ προκήρυξε περίοδο χάριτος έξι μηνών, ζητώντας από «τα κράτη μέλη» του δικαστηρίου να παρουσιάσουν «προόδους» που θα καθησυχάσουν «τις ανησυχίες των ΗΠΑ», σύμφωνα με την ανακοίνωση του ΥΠΕΞ.