Τα πρόσωπα και τα γεγονότα που σημάδεψαν το 2025 -Γεωπολιτική ένταση, ψηφιακή έκρηξη, κλιματική αλλαγή

2025: Ένας κόσμος σε μετάβαση – Γεγονότα και πρόσωπα που σημάδεψαν τη χρονιά

Περιβάλλον
Δημοσιεύθηκε  · 4 λεπτά ανάγνωση

Το 2025 αναδείχθηκε ως μια χρονιά καμπής, όχι επειδή έλυσε τα μεγάλα προβλήματα του κόσμου, αλλά επειδή τα κατέστησε πιο καθαρά, απτά και συχνά επείγοντα. Ήταν μια χρονιά όπου η γεωπολιτική ένταση συνυπήρξε με πρωτοφανείς τεχνολογικές τομές, η κλιματική κρίση έπαψε να είναι αφηρημένη έννοια και οι κοινωνίες, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, κλήθηκαν να αντιμετωπίσουν τραύματα που παραμένουν ανοιχτά. Τα γεγονότα και τα πρόσωπα του 2025 συνθέτουν ένα μωσαϊκό αντιφάσεων, φόβου, ελπίδας και βαθιών μετατοπίσεων.

Στο διεθνές πεδίο, η δεύτερη θητεία του Ντόναλντ Τραμπ στην αμερικανική προεδρία επέφερε μια πολιτική λογική σύγκρουσης, συναλλαγής και εσωστρέφειας. Η επιστροφή Τραμπ στον Λευκό Οίκο σηματοδότησε μια μετατόπιση στην αμερικανική κοινωνία, με ανατροπές σε διεθνείς συμφωνίες, σκληρή ρητορική προς συμμάχους και την επαναφορά της πολιτικής "America First" ως κεντρικού δόγματος.

Η οικονομική σύγκρουση ΗΠΑ-Κίνας εντάθηκε, περνώντας σε νέα φάση με δασμούς, περιορισμούς στην τεχνολογία αιχμής, ελέγχους στις αλυσίδες εφοδιασμού και μάχες για την κυριαρχία σε τομείς όπως οι ημιαγωγοί και η τεχνητή νοημοσύνη. Η παγκόσμια οικονομία βρέθηκε εγκλωβισμένη σε μια νέα μορφή ψυχρού πολέμου, με επιπτώσεις στις αγορές, την ανάπτυξη και τη γεωπολιτική σταθερότητα.

Η συμφωνία εκεχειρίας στη Λωρίδα της Γάζας αποτέλεσε μια εύθραυστη, αλλά κρίσιμη ανάσα. Παρότι δεν έλυσε τις βαθύτερες αιτίες της σύγκρουσης, η κατάπαυση του πυρός έσωσε ζωές και άνοιξε ένα παράθυρο διπλωματικής κινητικότητας. Η διεθνής κοινότητα αντιμετώπισε την εκεχειρία ως αναγκαία παύση παρά ως λύση, γνωρίζοντας την ευκολία κατάρρευσής της.

Η Σύνοδος Κορυφής του ΝΑΤΟ στη Χάγη αποτέλεσε σημαντικό σταθμό, με τα κράτη-μέλη να αναλαμβάνουν δεσμεύσεις για αύξηση αμυντικών δαπανών και ενίσχυση της αποτρεπτικής ικανότητας. Το ΝΑΤΟ του 2025 εστιάζει σε κυβερνοεπιθέσεις, υβριδικές απειλές και τεχνολογική υπεροχή, αντανακλώντας τον μετασχηματισμό της ασφάλειας, ειδικά σε μια περίοδο αυξανόμενων ανησυχιών για πιθανή πολεμική σύρραξη ΕΕ-Ρωσίας.

Η τεχνητή νοημοσύνη αναδείχθηκε σε παγκόσμια υποδομή, ενσωματώθηκε σε κρατικές πολιτικές, επιχειρηματικές στρατηγικές και την καθημερινή ζωή. Οι "Architects of AI", όπως ο Τζένσεν Χουάνγκ, ο Σαμ Άλτμαν, ο Ίλον Μασκ, η Λίζα Σου, ο Ντέμης Χασάμπις, ο Ντάριο Αμόντεϊ και η Φέι-Φέι Λι, βρέθηκαν στο επίκεντρο της καινοτομίας και της δημόσιας συζήτησης για τα όρια και την ηθική της τεχνολογίας. Οι κυβερνήσεις αναγνώρισαν την AI ως στρατηγικό πλεονέκτημα.

Το 2025 καταγράφηκε ως το θερμότερο έτος από την έναρξη των μετρήσεων, με ακραία φαινόμενα σε όλο τον πλανήτη. Η συζήτηση για το κλίμα μετατοπίστηκε από το "αν" στο "πώς θα αντέξουμε", καθώς πολλές αλλαγές είναι πλέον μη αναστρέψιμες.

Στην Ελλάδα, σημειώθηκε εντυπωσιακή άνοδος του τουρισμού, αλλά και σοβαρές ζημιές σε υποδομές λόγω σεισμών στη Σαντορίνη και πλημμυρών στις Κυκλάδες και την ηπειρωτική χώρα. Η υπόθεση των Τεμπών παρέμεινε στην καρδιά της δημόσιας ζωής, με συλλαλητήρια, αποκαλύψεις και φήμες γύρω από πολιτικές πρωτοβουλίες συγγενών θυμάτων.

Η εκλογή του Κωνσταντίνου Τασούλα ως Προέδρου της Δημοκρατίας σηματοδότησε θεσμική συνέχεια, ενώ οι εξαγγελίες του πρωθυπουργού στη ΔΕΘ για φορολογική μεταρρύθμιση έδωσαν τον τόνο της κυβερνητικής ατζέντας. Οι αγροτικές κινητοποιήσεις ανέδειξαν τα διαρθρωτικά προβλήματα του πρωτογενούς τομέα.

Η Annalena Baerbock, ως νεοεκλεγείσα Πρόεδρος της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, επιχείρησε να επαναφέρει τον διάλογο και τη διπλωματία στο επίκεντρο, ενώ στην Ελλάδα, ο Κυριάκος Πιερρακάκης αναδείχθηκε πρόσωπο-κλειδί, καθώς η συζήτηση για τον ψηφιακό μετασχηματισμό βρέθηκε στο επίκεντρο της πολιτικής ατζέντας.

Το 2025 ήταν επίσης χρονιά αποχαιρετισμών, με την απώλεια μεγάλων μορφών από την πολιτική, τη θρησκεία, την τέχνη, τον αθλητισμό και τον πολιτισμό. Ο θάνατος του Πάπα Φραγκίσκου προκάλεσε παγκόσμια συγκίνηση, ενώ έφυγαν από τη ζωή ο Dick Cheney, ο Muhammadu Buhari και ο José Mujica. Στον κινηματογράφο και την τηλεόραση, το 2025 αποχαιρέτησε τον Robert Redford, την Diane Keaton, τον Gene Hackman και άλλους. Στη μουσική και τις τέχνες, η απώλεια του Ozzy Osbourne, του Brian Wilson και άλλων σημάδεψε γενιές ακροατών. Στην Ελλάδα, η απώλεια του Κώστα Σημίτη έκλεισε ένα κεφάλαιο της μεταπολιτευτικής ιστορίας.

Συνολικά, το 2025 δεν ήταν μια χρονιά λύσεων, αλλά μια χρονιά αποκάλυψης και απολογισμού, συνθέτοντας το πορτρέτο μιας εποχής σε μετάβαση.