6ος Διάλογος Ελλάδας–ΗΠΑ: Τρεις υπογραφές, εννέα ενότητες
Την Τετάρτη 7 Οκτωβρίου θα διεξαχθεί στο Υπουργείο Εξωτερικών ο 6ος Γύρος του Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδος–ΗΠΑ, στο πλαίσιο της επίσκεψης του αμερικανού Υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στην Ελλάδα.
Πρώτα θα πραγματοποιηθεί, στις 09:00 π.μ., η διμερής συνάντηση των Υπουργών Εξωτερικών Ελλάδος και ΗΠΑ, Γιώργου Γεραπετρίτη και Μάρκο Ρούμπιο. Ακολουθούν οι δηλώσεις τους προς τον Τύπο στις 09:30 π.μ. και, στις 10:00 π.μ., οι δύο υπουργοί θα κηρύξουν την έναρξη του 6ου Γύρου.
Θα ακολουθήσει η πρώτη συνεδρία του Στρατηγικού Διαλόγου σε σύνθεση ολομέλειας. Στο πλαίσιό της θα συζητηθούν οι μείζονες περιφερειακές και διεθνείς εξελίξεις.
Το απόγευμα ο Μάρκο Ρούμπιο θα γίνει δεκτός από τον Κυριάκο Μητσοτάκη, ενώ θα ακολουθήσει δείπνο. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο αμερικανός Υπουργός Εξωτερικών θα πραγματοποιήσει επίσης ομιλία σε κεντρικό σημείο της Αθήνας, με τον χώρο της να αναμένεται να ανακοινωθεί τις επόμενες ώρες.
Διπλωματικές πηγές αναφέρουν ότι ο 6ος Γύρος θα καλύψει ένα ευρύτατο φάσμα της διμερούς συνεργασίας, με επιμέρους συνόδους εργασίας στις οποίες θα συμμετάσχουν υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι των δύο χωρών. Εννέα θεματικές ενότητες περιλαμβάνουν τα Περιφερειακά Ζητήματα, τους Δεσμούς μεταξύ των δύο Λαών, τις Διεθνείς Εξελίξεις, την Ασφάλεια και την Εφαρμογή του Νόμου, την Ενέργεια, τη Ναυτιλία, την Τεχνολογία, το Εμπόριο και τις Επενδύσεις, καθώς και την Άμυνα.
Στο πλαίσιο του Στρατηγικού Διαλόγου θα υπογραφούν τρία κείμενα: Ανανέωση Μνημονίου Συνεργασίας σχετικά με την Επιβολή Εισαγωγικών Περιορισμών σε Κατηγορίες Αρχαιολογικού και Εθνολογικού Υλικού μέχρι τον 15ο αι. μ.Χ. Επιστολή Προθέσεων (Letter of Intent) Ελλάδος – ΗΠΑ για εγκαθίδρυση συνεργασίας μεταξύ των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων και της Εθνοφρουράς της Φλόριδας. Μνημόνιο Κατανόησης (MoU) για την αμοιβαία αναγνώριση των Πιστοποιητικών Ικανότητας Ναυτικών, σύμφωνα με τη Διεθνή Σύμβαση STCW 1978, με σκοπό τη διευκόλυνση της απασχόλησης και την ενίσχυση της διμερούς συνεργασίας στον τομέα της ναυτικής περιδίδευσης.
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, η επίσκεψη του Αμερικανού Υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα και η διεξαγωγή του 6ου Γύρου του Στρατηγικού Διαλόγου «επιβεβαιώνουν το υψηλότατο επίπεδο και το στρατηγικό βάθος των σχέσεων Ελλάδος–ΗΠΑ, καθώς και την κοινή βούληση για περαιτέρω εμβάθυνση της διμερούς συνεργασίας σε ένα διαρκώς διευρυνόμενο φάσμα τομέων. Σε μια περίοδο αυξημένων γεωπολιτικών προκλήσεων, αστάθειας και ανακατατάξεων, αναδεικνύεται ο κομβικός ρόλος της Ελλάδας ως σταθερού και αξιόπιστου στρατηγικού εταίρου των ΗΠΑ, πυλώνα σταθερότητας και παρόχου ασφάλειας στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, την Ανατολική Μεσόγειο και την ευρύτερη περιοχή».
Ο Στρατηγικός Διάλογος Ελλάδος–ΗΠΑ εγκαινιάστηκε το 2018, επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ. Όπως επισημαίνουν διπλωματικές πηγές, αποτελεί «το βασικό θεσμικό πλαίσιο για την τακτική παρακολούθηση και τη συνολική αποτίμηση, καθώς και για την περαιτέρω ανάπτυξη της διμερούς συνεργασίας».
Οι ΗΠΑ έχουν θεσπίσει Στρατηγικούς Διαλόγους με επιλεγμένους εταίρους στην Ευρώπη, την Ασία και την Αφρική, μεταξύ των οποίων βρίσκονται η Ελλάδα και η Κύπρος. Ο 5ος Γύρος του Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδος–ΗΠΑ πραγματοποιήθηκε στην Ουάσιγκτον τον Φεβρουάριο του 2024.
Διπλωματικές πηγές σημειώνουν επίσης ότι από την έναρξη του Στρατηγικού Διαλόγου, «η διμερής συνεργασία έχει επεκταθεί σημαντικά σε τομείς όπως η άμυνα και η ασφάλεια, η ενέργεια και οι υποδομές, η ψηφιακή τεχνολογία και η ενίσχυση των δεσμών μεταξύ των δύο λαών. Πιο πρόσφατα, η Ελλάδα συνέπραξε στις αμερικανικές πρωτοβουλίες “Artemis Accords” για τη διαστημική συνεργασία (2024) και Pax Silica για τον συντονισμό των επενδύσεων σε υψηλή τεχνολογία και υποδομές Τεχνητής Νοημοσύνης (2026)».