Μια απρόσμενη εξέλιξη έρχεται να δώσει νέα διάσταση στο ζήτημα των σπάνιων φωτογραφιών από την εκτέλεση των 200 στην Καισαριανή, ένα γεγονός που συγκλόνισε την ελληνική κοινή γνώμη. Ο Tim de Craene, ο Βέλγος ιδιοκτήτης της ιστοσελίδας Crain’s Militaria που έφερε στο φως το ιστορικό υλικό μέσω δημοπρασίας, προχώρησε σε μια κίνηση που αλλάζει άρδην τα δεδομένα. Με μια επίσημη τοποθέτηση, ο ίδιος εξηγεί τους λόγους που τον οδήγησαν να αποσύρει το υλικό από το eBay, την ώρα που το ενδιαφέρον για την τύχη των ντοκουμέντων κορυφώνεται.

Στη δήλωσή του, ο de Craene αναφέρει χαρακτηριστικά: «Σήμερα το πρωί, αποφάσισα προσωπικά να διακόψω τις δημοπρασίες στο eBay σχετικά με τις φωτογραφίες της Καισαριανής. Κατανοώ πλήρως ότι αυτές οι φωτογραφίες είναι ιδιαίτερα ευαίσθητης ιστορικής φύσεως και σοκαρίστηκα βαθιά από τον βανδαλισμό του μνημείου χθες στην Καισαριανή. Γνωρίζω ότι τα συναισθήματα που προκαλεί η υπόθεση μπορεί να είναι έντονα και λυπούμαι επίσης που το ζήτημα πολιτικοποιείται. Από τη στιγμή που η υπόθεση έλαβε διαστάσεις στα ελληνικά ΜΜΕ χθες, έχουν επικοινωνήσει μαζί μου πάρα πολλοί ιδιώτες συλλέκτες, εκφράζοντας έντονο ενδιαφέρον για την αγορά των φωτογραφιών. Παρότι εκτιμώ το ενδιαφέρον, θέλω να καταστήσω σαφές ότι δεν έχει υπάρξει καμία απόφαση έως τώρα για πώλησή τους. Παραμένω ανοικτός σε έναν εποικοδομητικό διάλογο με τις αρμόδιες ελληνικές αρχές σχετικά με το μέλλον αυτού του υλικού. Παράλληλα, ζητώ με σεβασμό η νομική κυριότητα των φωτογραφιών από εμένα να αναγνωριστεί και να μεταχειριστεί με τον ανάλογο σεβασμό. Ηδη έχουν διαμοιραστεί ευρέως επεξεργασμένες φωτογραφίες, στις οποίες έχουν αφαιρεθεί τα διακριτικά της προστασίας των δικαιωμάτων μου, ακόμη και παραμορφώνοντας κάποια πρόσωπα των θυμάτων, προκαλώντας έτσι συζητήσεις σχετικά με τη γνησιότητα των φωτογραφιών».

Το θέμα πήρε γρήγορα πολιτικές διαστάσεις, με την ελληνική κυβέρνηση να παρεμβαίνει επίσημα για τη διασφάλιση των ιστορικών αυτών κειμηλίων. Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης, κατά την τακτική ενημέρωση των πολιτικών συντακτών, ξεκαθάρισε τη θέση της Πολιτείας απέναντι στο ζήτημα. Όπως υπογράμμισε ο κ. Μαρινάκης: «οι φωτογραφίες πρέπει να αποκτηθούν από το ελληνικό κράτος εφόσον είναι γνήσιες. Στην περίπτωση αυτή, αποτελούν μοναδικά τεκμήρια, άρρηκτα συνδεδεμένα με συγκεκριμένο τραγικό γεγονός της ελληνικής ιστορίας, άρα και τμήμα της πολιτιστικής κληρονομιάς του ελληνικού λαού».

Η διαδικασία διεκδίκησης φαίνεται πως βρίσκεται ήδη σε πλήρη εξέλιξη, καθώς το Υπουργείο Πολιτισμού αναλαμβάνει δράση για την επιστροφή των φωτογραφιών σε ελληνικά χέρια. Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος συμπλήρωσε πως: «Το υπουργείο Πολιτισμού έχει δρομολογήσει τις διαδικασίες διεκδίκησης της απόκτησής τους, υπό την προϋπόθεση ότι ο κάτοχός τους ή το eBay μπορούν να αποδείξουν τη γνησιότητά τους ή δεχθούν έλεγχο από τους ειδικούς που θα ορίσει το υπουργείο Πολιτισμού». Η υπόθεση παραμένει ανοιχτή, με την ιστορική μνήμη να βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο μιας θεσμικής προσπάθειας προστασίας.